Κυριακή, 1 Δεκεμβρίου 2013

Το θαύμα του ανθρώπινου δέρματος

Το ανθρώπινο σώμα είναι προικισμένο με πολλές ασπίδες που δεν τις αντιλαμβανόμαστε – εκτός από μια, που όλοι μας την βλέπουμε, την περιποιούμαστε και την παινεύουμε για την ομορφιά της: το δέρμα μας. Τόνοι από μελάνι έχουν ξοδευτεί για να γραφτούν οδηγίες για τη σύσφιξη και την αντιγήρανσή του. Ολόκληρη επιστήμη – η Κοσμετολογία- είναι αφιερωμένη στη φροντίδα του. Η ιατρική το κατατάσσει στα ανθρώπινα όργανα. Είναι απίστευτο, αλλά πρόκειται για το μεγαλύτερο όργανο που διαθέτει το σώμα μας, το οποίο δε θα πάψει ποτέ να μας εκπλήσσει με τον θαυμαστό σχεδιασμό του.

Το δέρμα έχει εκπληκτικές ιδιότητες, που εμείς βέβαια τις θεωρούμε αυτονόητες. Είναι αδιάβροχο, εύκαμπτο, μονωτικό, ανθεκτικό και αδιαπέραστο από μικρόβια. Το πάχος του ποικίλει από 0,5 έως 7 χιλιοστά, που είναι αρκετά για να προστατέψουν τον οργανισμό από μολύνσεις και ξηρότητα. Μας προφυλάσσει από τις βλαπτικές ακτινοβολίες (με τη μελανίνη), δροσίζει το σώμα (με τον ιδρώτα) και αμύνεται κατά των εξωτερικών εισβολέων (με αμυντικά κύτταρα). Με τους αισθητήρες του ενημερώνει τον εγκέφαλο για ό,τι συμβαίνει ανά πάσα στιγμή στο περιβάλλον. Όμως το πιο θαυμαστό γεγονός είναι ότι αλλάζει και ανανεώνεται συνέχεια.

Το δέρμα σε αριθμούς
* Σύμφωνα με τους επιστήμονες, τα κύτταρα του δέρματος καλύπτουν το 16% του σωματικού μας βάρους. Πόσα είναι αυτά τα κύτταρα; Περίπου 1,6 τρισεκατομμύρια κατά μέσο όρο – ανάλογα με το μέγεθος του σώματος.

* Από αυτά 30.000 – 50.000 πέφτουν κάθε ώρα από την εξωτερική του στοιβάδα (την επιδερμίδα), δηλαδή χάνουμε σχεδόν 1.000.000 νεκρά δερματικά κύτταρα την ημέρα! Αυτό σημαίνει ότι κάθε χρόνο θα μπορούσαμε να γεμίσουμε μια σακούλα με 8 κιλά δέρμα σε σκόνη. Αν ρωτήσουμε τους ειδικούς, θα μας πουν ότι το μεγαλύτερο μέρος της σκόνης του σπιτιού αποτελείται από τα νεκρά μας κύτταρα. Όχι βέβαια ότι πάνε χαμένα, αφού αποτελούν νοστιμότατη τροφή για τα ακάρεα, τα γνωστά (αόρατα στο μάτι) οικιακά παράσιτα, που επιβιώνουν τρώγοντας το νεκρό δέρμα μας.

* Το σώμα ανανεώνει πλήρως την επιδερμίδα του περίπου κάθε 30 ημέρες. Άρα αλλάζουμε ολοκληρωτικά επιδερμίδα περίπου 1.000 φορές στη ζωή μας, κατά μέσο όρο.
Αν ήταν και αλεξίσφαιρο…

Τι μας λείπει τελικά από το δέρμα μας; Να είναι αλεξίσφαιρο και άκαυτο. Σε ό,τι αφορά το πρώτο, ας μην ανησυχούμε, το ψάχνουν επιστήμονες από το Ολλανδικό Δίκτυο Συνεργασίας Ιατροδικαστικής Γονιδιωματικής Επιστήμης (Forensic Genomics Consortium Netherlands). Η εμφύτευση μεταξιού από ιστό αράχνης σε κομμάτι ανθρώπινου δέρματος στο εργαστήριό τους έδωσε το ποθούμενο αποτέλεσμα: το αλεξίσφαιρο δέρμα.

Το όνειρό τους; Να αντικαταστήσουν την κερατίνη (την πρωτεΐνη που είναι υπεύθυνη για την ανθεκτικότητα του ανθρώπινου δέρματος) με την πρωτεΐνη του ιστού της αράχνης – προσθέτοντας γονίδια αράχνης στα ανθρώπινα γονίδια. Να φτιάξουν δηλαδή έναν αλεξίσφαιρο σπάιντερμαν. Όμως η ατέλεια μάλλον δε βρίσκεται στο (τέλειο) δέρμα μας. Βρίσκεται πιθανότερα στο γεγονός ότι κατασκευάζουμε όπλα.