Κυριακή, 29 Δεκεμβρίου 2013

Μερικά Φτεροκοπήματα Της Πεταλούδας

Αν αναλογιστούμε τις τεράστιες δυνάμεις που δρουν στο Σύμπαν που υπάρχουμε, μια Πεταλούδα που φτερουγίζει δεν φαίνεται με την πρώτη ματιά να διαθέτει και μεγάλη ισχύ. Παρ’ όλα αυτά ένα αρχαίο Κινέζικο γνωμικό λέει ότι η δύναμη των φτερών μιας πεταλούδας μπορεί να γίνει αισθητή στην άλλη άκρη του κόσμου.

Για την ακρίβεια λέγεται ότι το πέταγμα μιας πεταλούδας στο Σ. Φραντσίσκο μπορεί να δημιουργήσει τυφώνα στην Σαγκάη.
Η θεωρία του Χάους έχει αποδείξει με ποιούς τρόπους αυτό το γνωμικό μπορεί να γίνει πραγματικότητα στην κυριολεξία.

Σαν μεταφορική έννοια τώρα η ιδέα του χάους αλλάζει τον τρόπο που σκεφτόμαστε σχετικά με την δύναμη και την επιρροή της τόσο σε όλο τον κόσμο όσο και στην προσωπική μας ζωή.

«Ευαίσθητη Εξάρτηση Από Τις Αρχικές Συνθήκες» Αυτή είναι η επίσημη ονομασία για το φαινόμενο που ανεπίσημα είναι πολύ δημοφιλές με το όνομα “το φαινόμενο της πεταλούδας” Με απλά λόγια, σημαίνει αυτό που λέγαμε πιο πάνω, ότι οι μικροσκοπικές αλλαγές που προκαλούνται από την κίνηση των φτερών μιας πεταλούδας στο Σαν Φρανσίσκο έχουν την δύναμη να μεταμορφώσουν τις καιρικές συνθήκες στην Σαγκάη.

Στο εξαίρετο βιβλίο του “chaos” ο Τζέιμς Γκλέικ μας αφηγείται τι συνέβη μια χειμωνιάτικη νύχτα του 1961, όταν ο Εντουαρντ Λόρεντζ ως μετεωρολόγος στο MIT και ένας απο τους βασικούς θεμελιωτές της θεωρίας του χάους.

Ο Λόρεντζ είχε δημιουργήσει και έλεγχε ένα απλό πρόγραμμα ηλεκτρονικού υπολογιστή σχεδιασμένο να διαμορφώνει πρότυπα σχετικά με τον καιρό. Είχε κωδικοποιήσει τον καιρό σε αναγνωρίσιμα καιρικά πρότυπα, με μια σειρά μαθηματικών τύπων.

Εκείνο το βράδυ λοιπόν θέλοντας να συντομεύσει την εκτύπωση ενός δελτίου καιρού και επειδή εκείνο τον καιρό όλα αυτά συνέβαιναν πριν από την εποχή των ηλεκτρονικών υπολογιστών, για να επισπεύσει την διαδικασία ξεκίνησε από την μέση. Κάνοντας τους υπολογισμούς μόνο μέχρι τρία δεκαδικά ψηφία αντί των αρχικών έξι.

Στρογγυλοποίησε τους αριθμούς που έβαλε στον υπολογιστή θέλοντας να κερδίσει χρόνο και ενώ στο προηγούμενο δελτίο έβαλε .506,127. στο επόμενο έβαλε .506. υπέθεσε ότι η διαφορά - της τάξεως του δεκάκις χιλιοστού- δεν θα είχε ουσιαστική επίδραση στο αποτέλεσμα. Έκανε λάθος. Αυτή η ελάχιστη αλλαγή είχε προκαλέσει τεράστια διαφορά στο προσομοιωμένο νέο καιρικό πρότυπο είχε εντυπωσιακή απόκλιση από το προηγούμενο που είχε εκτυπώσει. Μια μικροσκοπική αλλαγή στα εισερχόμενα στοιχεία είχε δημιουργήσει εξερχόμενα στοιχεία που ήταν πολύ διαφορετικά. Τα συμπεράσματα του από αυτή την μελέτη έκαναν τον Λόρεντζ έναν από τους θεμελιωτές της θεωρίας του χάους.

Ελάχιστες αλλαγές – μερικά φτεροκοπήματα μιας πεταλούδας- μπορούν ξαφνικά να μεγεθυνθούν με τρόπο που να μεταβάλουν ολόκληρο το σύστημα, με απρόβλεπτα αποτελέσματα.

Η Αδυναμία Είναι Δύναμη: Η ιστορία της Ρόζα Πάρκς τη δεκαετία του ’50, μας δείχνει πως η Σύνθετη επίδραση του να ζείτε στην αλήθεια με ηθική και ακεραιότητα μπορεί να επιφέρει δραματικές αλλαγές και μη προβλέψιμα αποτελέσματα.

Το 1955 τον Δεκέμβρη στο Μοντγκόμερι της Αλαμπάμα πηγαίνοντας από την δουλειά της στο σπίτι της με το λεωφορείο της γραμμής κάθισε στα μπροστινά καθίσματα. Το να καθίσει μια Αμερικανίδα με Αφρικανική καταγωγή στο Νότο του 1950 μαζί με τους Λευκούς ήταν αδιανόητο. Τη συγκεκριμένη ημέρα όμως η Πάρκς κουρασμένη από την δουλειά της κάθισε στα μπροστινά καθίσματα. Ο οδηγός του λεωφορείου την διέταξε να δώσει την θέση της σε ένα λευκό άντρα και εκείνη αρνήθηκε. Την συγκεκριμένη ημέρα η Πάρκς δεν είχε ιδέα ότι η πράξη της θα ήταν το ξεκίνημα μιας επανάστασης.

Απλώς η ίδια βίωνε την αλήθεια μιας στιγμής: Ήταν ένα κουρασμένο, σκληρά εργαζόμενο ανθρώπινο πλάσμα που είχε το ίδιο δικαίωμα στην θέση με τον λευκό κύριο που απαιτούσε να σηκωθεί για να καθίσει αυτός.

Όπως αποδείχτηκε, η αλήθεια της Πάρκς δημιούργησε ένα χάσμα στην συνεργία που κρατούσε σε συνοχή το σύστημα του Μοντγκόμερι. Τότε έγινε κάτι εκπληκτικό. Η αδιόρατη επιρροή της προσωπικής της διαμαρτυρίας –μερικά φτεροκοπήματα μιας πεταλούδας- μεγεθύνθηκε απρόσμενα και γρήγορα από άλλους ανθρώπους.Οι Αφροαμερικανοί της πόλης ξεκίνησαν ένα ιστορικό μποϊκοτάζ των κρατικών λεωφορείων που διήρκησε 381 μέρες.

Η κίνηση τράβηξε την προσοχή και των λευκών πολιτών της χώρας, που άρχισαν να δίνουν σημασία και να συμμετέχουν στην κίνηση για τα ίσα δικαιώματα μεταξύ λευκών και μαύρων και ενάντια στις διακρίσεις στις συγκοινωνίες. Το 1956 το Ανώτατο Δικαστήριο των Η.Π.Α. κήρυξε αυτές τις διακρίσεις αντισυνταγματικές.

Αυτό που φαίνεται Αδυναμία Είναι Δύναμη: Άλλη περίπτωση είναι η πασίγνωστη ιστορία με τον Γκάντι στην Ινδία, η Ήρεμη Δύναμη, η αλήθεια της δικής του στιγμής – ένα φτεροκόπημα της πεταλούδας- έφερε πραγματικά τεράστιες αλλαγές όχι μόνο στην Ινδία αλλά και στην Αγγλία και σε ολόκληρο τον κόσμο. Απλώς χρησιμοποίησα την ιστορία της κ. Πάρκς γιατί είναι λιγότερο γνωστή, εξίσου επίκαιρη και ενδιαφέρουσα όμως.

Η Δύναμη Του Πετάγματος Της Πεταλούδας. Μας Επιτρέπει Να Πετύχουμε Το Αδύνατο.

Το αδύνατο είναι αυτό που πετυχαίναμε όταν ήμασταν παιδιά. Αργότερα, μεγαλώνοντας, κλειστήκαμε σε έναν κόσμο περισσότερο άκαμπτο, με απόλυτα όρια και το Αδύνατο περιορισμένο σε ένα ξεχωριστό διαμέρισμα από εκείνο του πρακτικού. Αλλά η θεωρία του Χάους μας υπενθυμίζει ότι ο πραγματικός κόσμος βρίσκετε συνεχώς σε μια συνεχή ροη και η οποιαδήποτε σταθερά μπορεί να αλλάξει και θα αλλάξει.

Αύριο σίγουρα θα βρούμε τρόπους που σήμερα τους θεωρούμε αδιανόητους. Έτσι μολονότι οι κυνικοί ρεαλιστές επιμένουν ότι η ανθρώπινη φύση είναι αδύνατο να αλλάξει, η θεωρία του χάους μας ανοίγει διάπλατα την πόρτα σε μια τέτοια αλλαγή. Ο καθένας από μας είναι μια άποψη της συλλογικής συνείδησης του κόσμου και τα περιεχόμενα αυτής της συνείδησης μεταβάλλονται διαρκώς από τις δυνάμεις του χάους που εκφράζει ο καθένας μας.

Είναι γεγονός ότι κάποιες απειροελάχιστες αλλαγές που κάνετε σήμερα στην ζωή σας, μπορούν να προκαλέσουν απρόβλεπτα και τεράστια αποτελέσματα αργότερα. Για να αλλάξετε τη ζωή σας δεν χρειάζεται να κάνετε κάποια τεράστια αλλαγή, λίγα μικρά πράγματα μόνο κάθε μέρα "μερικά φτεροκοπήματα της πεταλούδας" μπορούν να μεταμορφώσουν κάθε πλευρά της ζωής σας.

Αρχίστε Αμέσως: Σκεφτείτε κάποιες συνήθειες του ενός λεπτού, σκέψεις του ενός λεπτού, δραστηριότητες του λεπτού που αν τις κάνετε θα μεταμορφώσετε την ζωή σας, και την ζωή των γύρω σας.